Matigsalug Manobo Bible

Ka Meupiya ne Panugtulen sumale ki

Lukas

Igpewun-a

Ka migsulat te seini ne baseen iyan si Lukas ne sabeka te me hibateen dengan ni Hisus. Sabeka sikandin ne talagbawi ne Grigu se linalahan wey migpangguhud sikandin meyitenged te inggimu te Magbebaye ne si Hisus. Amana degma sikandan ne talag-alukuy ki Pablu, wey migparumdumeey sikandan te peggendiye te lein-lein ne me inged eyew te pegpangguhud te lalag te Manama. Puun due, nakasulat pad man-e sikandin te lein ne baseen ne iyan kaKa me himu”.

Ka seini ne baseen impeuyan ni Lukas diye te ki Tiyupilu ne egkahiyen te duma ne sabeka kun ne talahuren ne etew ne matig-Ruma. Diye migbunsud ka guhuren din te pegtagne te pegkeetew enni Huwan ne Talagbewutismu wey te Magbebaye ne si Hisus wey taman te imbatun e si Hisus. Ingguhud man-e ni Lukas ne si Hisus iyan ka Kristu ne insaad te Manama ne egluwas te me Hudiyu wey te langun ne kene ne me Hudiyu ne egpalintutuu kandin.

Nahuhud man-e kayi te seini ne baseen ka me guhuren meyitenged te hid-u ni Hisus te me etew ne egkaleig-leig wey te me makasesale, ka pegpamawi din te egmanderalu wey te impanerepan te me busew, ka peg-uyag din te me minatey, wey ka pegpanulu din. Egkalibed-libed degma kayi ka meyitenged te Panisingan te Manama, peg-ampu, pegpasaylu te me sale, pegbulig te me malitan te himu ni Hisus, wey pegtahahe te migmalintutuu para te peglibed te Magbebaye.

Ka nenasulat te seini ne baseen

Igpewun-a \ior 1:1‑4\ior*

Ka pegkeetew wey pegkabate ni Huwan ne Talagbewutismu wey ni Hisus \ior 1:5–2:52\ior*

Ka himu ni Huwan ne Talagbewutismu \ior 3:1‑20\ior*

Ka pegpabewutismu wey ka pegtintal ki Hisus \ior 3:21–4:13\ior*

Ka himu ni Hisus diye te Galiliya \ior 4:14–9:50\ior*

Puun te Galiliya peendiye te Hirusalim \ior 9:51–19:27\ior*

Ka katammanan ne simana diye te Hirusalim wey diye te marani te Hirusalim \ior 19:28–23:56\ior*

Ka pegkeuyag, pegpakita, wey ka pegbatun te Magbebaye \ior 24:1‑53\ior*

Igpewun-a

1Talahuren ne Tiyupilu. Masulug ka miggeram migsulat te guhuren ne neyitabu kayi te kanta meyitenged ki Hisu Kristu. Ka insulat dan, iyan ka impangguhud kanta te seeye se nakakita kayi puun pad te bunsuranan wey iyan migpangguhud te lalag te Manama. Natantanuran ku degma sika langun minsan ka bunsuranan kayi. Sikan naa ka meupiya buwa degma ne eg-ay-ayaran ku sika te egsulat para keykew talahuren ne Tiyupilu, su eyew egkanengnengan nu iya ka kamalehetan te langun ne impanulu keykew.

Ka pegtagne te pegkeetew ni Huwan ne Talagbewutismu

[xr]Te timpu ne si Hirudis ka mighari te Hudiya, due sabeka ne talagpanubad ne egngaranan ki Sakariyas ne puun te kabuhalan ni Abyas ne talagpanubad. Ne due asawa rin ne egngaranan ki Ilisabit ne puun ded degma te kabuhalan te me talagpanubad. Sikandan se alunggun, matareng diye te tangkaan te Manama wey mapahetpet ne migtuman te langun ne suhu wey Balaud te Manama. Ne ware anak dan su kene egpakaanak si Ilisabit, wey nabuyag e sikandan se alunggun.

Ne migginguma ka aldew ne iyan egpamakey diye te timplu ka punduk enni Sakariyas te me talagpanubad. Ka batasan te me talagpanubad, egpintut-pintut sikandan ke nekey ka eggimuwen dan, wey si Sakariyas ka natinuru ne iyan egseled diye te timplu te Magbebaye ne Manama eyew egtutung te insinsu. 10 Te uras ne intutung e ka insinsu, mig-ampu ka masulug ne etew diye te lihawangan te timplu. 11 Ne dutu, due panalihan te Magbebaye ne migpakita kandin ne diye migsasindeg te dapit te igkakawanan te altar ne egtutungan te insinsu. 12 Natingkemed si Sakariyas te pegkakita rin te panalihan, wey naaldek sikandin. 13 Piru ingkahiyan sikandin te panalihan, “Kene ka kaaldek Sakariyas. Indineg te Manama ka peg-ampu nu, ne kuntee eg-anak te lukes ka asawa nu ne si Ilisabit. Ne ngarani nu sikandin ki Huwan. 14 Egkahale-gale kew langun ke eglesut e sikandin, 15 [xr]su egkeyimu sikandin ne mabantug diye te tangkaan te Magbebaye ne Manama. Ne keilangan ne kene sikandin eg-inum te binu wey ke egpekewubug ne eg-inumen, wey egkapenu sikandin te Panisingan te Manama minsan ke diye pad sikandin te getek te iney rin. 16 Ne igpalibed din ka masulug ne kabuhalan ni Israil diye te Magbebaye ne Manama ran. 17 [xr]Eggun-a sikandin te Magbebaye, wey egpakaangken sikandin te Panisingan te Manama wey geem ne egpekeiling te ki prupita Ilyas dengan. Egpeg-ulien din ka nenekeg-ehet ne me amey wey me anak, wey egpaliberen din diye te maheteng ne dalan ka masinupaken ne me etew. Puun due, egkaandam din ka me etew para te pegginguma te Magbebaye.”

18 Ne migkahiyan ni Sakariyas ka panalihan, “Egmenuwen ku te pegkanengnengi ne malehet ka inlalag nu? Su buyag ad ma seini wey buyag e degma ka asawa ku.”

19 [xr]Ne migtabak ka panalihan, “Sikeddi si Gabriil ka sinalihan te Manama.[fn] Impeendini a nikandin eyew te peglalag wey pegpanugtul keykew te seini ne meupiya ne panugtulen. 20 Ne puun su ware ka migpalintutuu te ingkahi ku, egkeummew ka taman te aldew ne egkatuman e ka ingkahi ku keykew. Su egkatuman iya seeye te eleg ne timpu.”

21 Ne dutu, migtetaharan te me etew si Sakariyas wey neinu-inu sikandan te naluhey sikandin diye te seled te timplu. 22 Te peglihawang din e, kenad sikandin egpakalalag wey migtingyasan din naan de sikandan. Puun due, nasabut dan ne due impakita kandin diye te seled te timplu. Ne neummew en iya sikandin.

23 Te napenge e ka pegpamakey ni Sakariyas diye te timplu, mig-uli e sikandin. 24 Te ware naluhey, naberes e ka asawa rin ne si Ilisabit wey mig-uugpe de iya sikandin seled te lalimma ne bulan. 25 Ne migkahi si Ilisabit diye te geyinawa rin, “Kuntee neyid-u e ka Manama keddiey. In-awe din e ka hilew ku diye te tangkaan te me etew.”

Ka pegtagne te pegkeetew ni Hisus

26 Te hen-em e ne bulan ka getek ni Ilisabit, insuhu te Manama ka panalihan ne si Gabriil diye te lungsud te Nasarit ne sakup te Galiliya. 27 [xr]Egpeendiyaan din ka sabeka ne mengebay ne egngaranan ki Mariya ne egpangasaween te sabeka ne kanakan ne egngaranan ki Husi ne kabuhalan ni Hari Dabid. 28 Ne miggendiyad ka panalihan te kandin wey migkahi, “Kahale ka, Mariya! Migpanalanginan ka te Magbebaye wey egdumaan ka nikandin!” 29 Nalibeg amana si Mariya meyitenged te narineg din wey impalemlem din ke nekey ka kaluwasan dutu. 30 Ne migkahiyan sikandin te panalihan, “Kene ka kaaldek, Mariya, su ingkeupii ka te Manama. 31 [xr]Egkaberes ka wey eg-anak te lukes, wey ngarani nu sikandin ki Hisus. 32 [xr]Egkeyimu sikandin ne mabantug wey eg-umawen sikandin ne Anak te Amana ne Mabantug ne Manama. Ne egpaharien sikandin te Magbebaye ne Manama iling te kaapuan din ne si Hari Dabid. 33 Ne egharian din ka me kabuhalan ni Hakub te ware egtamanan, ne ware katammanan te kandin ne peghari.”

34 Ne mig-insaan ni Mariya ka panalihan, “Egmenuwen ku naa te eg-anak te mengebay e mem pad?”

35 Ne migtabak ka panalihan, “Eggendini te keykew ka Panisingan te Manama wey egdalungan ka te geem din. Puun due, ka matulus ne bate ne ig-anak nu egngaranan te Anak te Manama. 36 Sumsumana nu ka suled nu ne si Ilisabit. Kahiyen ne kene din eg-anak. Piru kuntee egkasalayan e sikandin su hen-em e ne bulan ka getek din, minsan buyag e sikandin. 37 [xr]Su ka Manama egpekeyimu te langun.”

38 Ne migkahi si Mariya, “Suluhuanen a te Manama. Egkeyitabu perem kayi te keddi ka inlalag nu.” Ne mig-awe e ka panalihan te Manama.

Ka pegpanumbaley ni Mariya diye te ki Ilisabit

39 Te peglihad te pila ne me aldew, migpanines si Mariya wey mig-iyal-iyal miggendiye te sabeka ne lungsud ne diye te me bubungan te Hudiya. 40 Te pegginguma rin diye, migseled sikandin te baley enni Sakariyas wey migpangemusta ki Ilisabit. 41 Te pegkarineg ni Ilisabit te laheng ni Mariya, migweil ka bate diye te getek din. Ne dutu, napenu si Ilisabit te Panisingan te Manama, 42 ne miglalag te meemen, “Te langun ne me malitan sikeykew re ka migpanalanginan te Manama, wey migpanalanginan degma ka bate ne ingkaberes nu! 43 Hentew e naan de iya se impanumbalayan te iney te Magbebaye ku? 44 Su te pegkarineg ku te laheng nu, migweil te kahale ka bate kayi te getek ku. 45 Keupianan te seeye se migpalintutuu ne due katumanan te impanengneng te Manama diye te kandin.”

Ka ulahingen ni Mariya te pegdayan

46 Ne migkahi si Mariya,

Egdayan a te Manama

47 wey egkahale ka gimukud ku su ka Manama ka keddiey ne kaluwasan

48 [xr]tenged te nakasuman-suman sikandin keddiey te suluhuanen din ne kene ne impurtanti!

Ne puun kuntee ka langun ne etew egkahi te impanalanginan a,

49 tenged te kein-inuwan ne inggimu te maresen ne Manama kayi te keddiey.

Matulus sikandin.

50 Egkeyid-u sikandin te langun ne due pegkaaldek diye te kandin,

puun pad dengan wey minsan te keureme.

51 Migpakita sikandin te geem din

wey impegsuwey-suwey rin ka me etew ne migpaambug te pegkeetew ran.

52 [xr]In-awe din ka me Hari diye te katungdanan dan

wey imparibabew rin ka me etew ne kene ne impurtanti.

53 Impeyibhibulung din te me meupiya ka impanggutasan

wey impaawe din ne ware me inuyanan ka me meyaman.

54 Ne migbulihan din ka me kabuhalan ni Israil ne suluhuanen din,

wey nakasuman-suman sikandin te hid-u rin

55 [xr][xr]diye te ki Abraham

wey te langun ne me kabuhalan din te ware egtamanan

sumale te insaad din diye te me kaapuan ta.”

56 Ne mig-ugpe si Mariya diye te ki Ilisabit seled te tatelu ne bulan. Nataman, mig-uli din e diye te kandan.

Ka pegkeetew ni Huwan ne Talagbewutismu

57 Ne miggingume e ka timpu ne mig-anak e si Ilisabit wey lukes ka anak din. 58 Nakarineg ka me sumbaley rin wey ka me karumaan din ne meupiya amana ka Manama diye te kandin ne nahale sikandan langun duma ki Ilisabit.

59 [xr]Te walu e ne aldew ka bate, migpanumbaley sikandan diye te ki Ilisabit eyew te pegtambung te pegtuli te bate. Ne egngaranan dan e perem ki Sakariyas ka bate su igsangey ran e te ngaran te amey rin. 60 Piru migkahi ka iney rin, “Kene! Huwan ka igngaran kandin.”

61 Ne migkahiyan dan si Ilisabit, “Piru ware ma karumaan nu ne migngaranan te iling due!” 62 Ne migtingyasan dan ka amey te bate ne mig-inse, “Nekey-a ka igngaran nu te bate?”

63 Ne migbuyu si Sakariyas te egsulatan, ne neinu-inu sikandan su ka insulat ni Sakariyas, “Huwan ka ngaran te bate.” 64 Ne sahuhune ne nakalalag e si Sakariyas wey indayan din ka Manama. 65 Ne naaldek ka me sumbaley ran wey nekeempet te langun ne kabubunganan te Hudiya ka guhuren meyitenged te seeye ne neyitabu. 66 Ka me etew ne nakarineg te seeye ne guhuren, migsuman-suman wey migpein-inseey ke nekey ka katamanan te seini ne bate su ka himenew wey geem te Manama migduma kandin.

Ka pegpanagne ni Sakariyas

67 Si Sakariyas ne amey ni Huwan, napenu te Panisingan te Manama wey migpanagne ne migkahi,

68 Dayanen ta ka Magbebaye ne Manama te Israil!

Su miggendini sikandin eyew te peglekat te keet-etawan din.

69 Impeendini rin kayi te kanta ka maresen ne manluluwas,

ne kabuhalan te suluhuanen din ne si Dabid.

70 Ne seini degma ka impahuhud din te matulus ne me prupita rin dengan.

71 Intetaha sikandin ne egluwas kanta ligkat te me kuntere ta

wey ligkat te karesen te me etew ne egdumut kanta.

72 Migkahi sikandin ne igkeyid-u rin ka me kaap-apuan ta

wey egtantanuran din ka matulus ne kasabutan din.

73 Migpahunlibet sikandin diye te kaapuan ta ne si Abraham

74 ne egluwasen ki ligkat te me kuntere ta

eyew egpakapamakey ki kandin te ware pegkaaldek.

75 Ne egkeyimu ki ne matulus wey matareng

diye te tangkaan din taman te egkabigtus e ka geyinawa ta.

76 [xr]Ne sikeykew se anak ku, egngaranan ka te prupita te Amana ne Mabantug ne Manama

su eggun-a ka te Magbebaye eyew eg-andam te egbayaan din;

77 wey te pegnangen te keet-etawan din ne egkaluwas sikandan

pinaahi te pegpasaylu te me sale dan.

78 Su amana ne hiimenawen wey hiid-uwen ka Manama.

Sikan naa ka due igpeuyan din ne egluwas kanta ne egpekeiling te aldew ne egsile diye te langit

79 [xr]eyew egkalayahan seeye se diye te marusilem wey egkaaldek te kamatayen.

Igpanulud ki nikandin diye te dalan te keupianan.”

80 Ne intulin ka anak ni Sakariyas wey indakel ka katuenan din wey ka pegpalintutuu rin. Diye sikandin mig-ugpe te disirtu taman te migbunsud e sikandin migpanulu te matig-Israil.

Ka pegkeetew ni Hisus

(Mat 1:18‑25)

2Te seeye ne timpu, miggimu te balaud ka Impiradur te Ruma ne si Agustu ne keilangan ne egpalista ka langun ne sakup din. Seeye ka an-anayan ne pegsinsus te timpu ne si Siriniyu ka gubirnadur te Sirya. Puun due, nangendiye ka langun ne etew te inged te me kaapuan dan eyew te pegpalista.

Seeye naa, si Husi ne matig-Nasarit ne sakup te Galiliya, miggendiye sikandin te Bitlihim ne sakup te Hudiya, ka ugpaan ni Hari Dabid dengan su kabuhalan sikandin ni Dabid. Migparumeey sikandan ki Mariya ne egpangasaween din ne egkaberes e te seeye ne timpu eyew egpalista. Te diyad sikandan te Bitlihim, miggingume e ka timpu ne eglesutan e si Mariya. Migpanganayan sikandin te lukes, wey imbukusan din ka bate te manggad wey impeyibat din diye te sungguranan diye te ugpaan te me ayam su warad egkeyirehaan dan.

Ka me talagtameng te karniru wey ka me panalihan

Ne marani te seeye ne inged, due me talagtameng ne migpalayud te me karniru ran wey migpulan migbantey te me ayam dan. Te seeye ne karusileman, due migpakita kandan ne panalihan te Magbebaye wey nalayahan sikandan te layag te Magbebaye, wey naaldek amana sikandan. 10 Piru migkahiyan sikandan te panalihan, “Kene kew kaaldek, su seini a eyew te pegpangguhud kaniyu te meupiya ne panugtulen ne egpakapahale amana te langun ne keet-etawan. 11 Su neetew kuntee diye te lungsud dengan ni Hari Dabid ka Manluluwas niyu, ka Kristu[fn] ne Magbebaye. 12 Seini ka palinneuwi niyu: egkakita niyu ka bate ne imbukusan te manggad wey impeyibat diye te sungguranan te me ayam.”

13 Ne dutu, sahuhune ne due migpakita ne susuluhi ne me panalihan ne miglagpu kandin te migsaye te Manama ne migkahi, 14 Dayanen ta ka Manama ne diye te langit, wey keupianan te me etew ne ingkahale din kayi te tane.”

15 Te nanlibed e ka me panalihan diye te langit, migpanangnangeney e ka me talagtameng te me karniru ne migkahi, “Eggendiye ki te Bitlihim su egpitawen ta seini se impanengneng te Manama kanta.”

16 Seeye naa, mig-iyal-iyal sikandan nangipanew, wey nakita ran diye si Mariya wey si Husi wey ka bate ne impeyibat diye te sungguranan te me ayam. 17 Ne dutu, impangguhud dan e ka impanengneng kandan te panalihan meyitenged te bate. 18 Ne neinu-inu ka langun ne nakarineg te guhuren te me talagtameng te karniru kandan. 19 Intetahu seeye ni Mariya diye te geyinawa rin wey layun din palemlema. 20 Ne nanlibed e ka me talagtameng te karniru ne migdayan wey migsaye te Manama tenged te langun ne narineg wey nakita ran, sumale te impanengneng te panalihan kandan.

Ka bate ingngaranan ki Hisus

21 [xra][xrb]Te walu e ne aldew ka bate, intulian e sikandin wey ingngaranan ki Hisus. Sika ka ngaran ne innangen te panalihan te ware pad ipangalalin ka bate.

Ka peghalad ki Hisus diye te timplu

22 Migginguma ka timpu ne miggendiye ensi Husi wey si Mariya te Hirusalim eyew te pegtuman te Balaud ni Muwisis meyitenged te peglinis te malitan ne miglesutan. In-uyan dan degma ka bate ne si Hisus eyew ighalad diye te Manama, 23 [xr]su seini ka nasulat diye te Balaud te Magbebaye ne Manama, “Ka langun ne me panganey ne lukes keilangan ne ighalad diye te Magbebaye ne Manama.” 24 [xr]Eyew egkalinisan ka miglesutan, egpanubad sikandan te daruwa ne tukmu, wey ke daruwa naa ne seleppati sumale te nasulat diye te Balaud te Magbebaye ne Manama.

25 Ne due etew diye te Hirusalim ne egngaranan ki Simyun ne egtetahad ne egpangabangan te Manama ka kabuhalan ni Israil. Matareng sikandin ne etew wey migpamakey te Manama, wey egduma layun kandin ka Panisingan te Manama 26 ne iyan migpanengneng kandin te kene din pad egpatey te kene din pad egkakita ka Kristu ne igpeuyan te Magbebaye. 27 Insuhu sikandin te Panisingan te Manama ne egpaseleren diye te timplu. Te seeye ne timpu, in-uyan e te iney wey amey si Hisus diye eyew te pegtuman te insuhu te Balaud. 28 Nakita ni Simyun ka bate wey insapipi rin, wey migsaye sikandin te Manama ne migkahi,

29 Kuntee Magbebaye ne amana ne maresen, egkaayun ad ne egpatey,

su nakapalene-lene e ka isip ku su natuman e ka inlalag nu.

30 Su nakita kud iya ka impeuyan nu ne Manluluwas

31 ne intahahe nu ne igpakita te langun ne keet-etawan.

32 [xr]Sika ka layag ne egpanulud te kene ne me Hudiyu peendiye te keykew,

wey egbehey te kabantug te keet-etawan nu ne kabuhalan ni Israil.”

33 Neinu-inu ka amey wey iney te inlalag ni Simyun meyitenged te bate. 34 Ne impanalanginan sikandan ni Simyun wey ingkahiyan din si Mariya ne iney te bate, “Seini ne bate in-alam te Manama eyew pegpariralem wey pegparibabew te masulug ne me etew te Israil. Sikandin ka palinneu ligkat te Manama ne egdali-dian te me etew 35 wey egkasakitan ka degma iling te egsundangen te kampilan ka pusung nu. Ne igpanengneng din ka neeles ne suman-suman te me etew.”

36 Due degma sabeka ne malitan ne prupita ne egngaranan ki Ana ne anak ni Panuwil ne kabuhalan ni Asir. Buyag e sikandin, wey migpalunglungguney sikandin te asawa rin te pitu re ne leg-un, 37 wey nabalu e sikandin. Migwalu ne pulu wey hep-at (84) e ne leg-un sikandin, wey layun de sikandin eg-uugpe diye te timplu ka egsimba, egpuasa wey eg-ampu tagse maaldew wey marusilem. 38 Ne dutu, migparani sikandin diye te engki Husi wey migpasalamat te Manama, wey miglalag sikandin meyitenged te bate diye te langun ne egtetahad ne egluwasen te Manama ka Hirusalim.[fn]

Ka peg-uli dan diye te Nasarit

39 [xr]Te napengaan e enni Husi wey Mariya ka langun ne nasulat diye te Balaud te Magbebaye ne Manama, mig-uli e sikandan diye te lungsud dan ne sakup te Galiliya ne iyan ka Nasarit. 40 Ne migtulin e ka bate wey manekal e ka lawa rin, wey dakel ka tahu te ulu rin, wey impanalanginan sikandin te Manama.

Ka bate ne si Hisus diye te timplu

41 [xr]Tagse leg-un ne eggendiye ka iney wey amey ni Hisus te Hirusalim ka egtambung te Sahakeen te Peglihad te Panalihan. 42 Te sapulu wey daruwe (12) e ne leg-un si Hisus, migtambung sikandan te sahakeen sumale te nabatasan dan. 43 Te napenge e ka pegsahakeen, nanguli e sikandan piru migpalunggehaat si Hisus diye te Hirusalim. Ware nanengnengi seeye te iney wey amey rin, 44 su kahiyen dan ne migluyud sikandin te me etew. Te migsenge-kaaldew e sikandan ka miggipanew, impamitew ran si Hisus diye te me karumaan dan wey te me alukuy ran, 45 piru ware dan kitaa sikandin. Sikan naa ka miglibed sikandan diye te Hirusalim eyew te pegpamitew kandin. 46 Te igkatelu e ne aldew, nakita ran e si Hisus diye te timplu ne migpinnuu duma te me talagpanulu te Balaud te Manama. Migpammineg sikandin wey mig-inse-inse kandan. 47 Ka langun ne nakarineg kandin, neinu-inu sikandan te katuenan din wey te pegpanabak din. 48 Neinu-inu ka iney rin wey ka amey rin te pegkakita ran kandin. Ne migkahiyan sikandin te iney rin, “Tatu, mania te inggimu nu seini kayi te kanami? Neipeng key te amey nu te pegpamitew ney keykew.”

49 Ne intabak ni Hisus sikandan, “Mania te egpammitawen a nikaniyu? Ware kew bes nakanengneng te keilangan ne kayi a te baley te Amey ku?50 Piru ware sikandan nakasabut te inlalag din kandan.

51 Ne migdume e si Hisus kandan te mig-uli diye te Nasarit wey migparuma-ruma sikandin kandan. Seini se langun intetahu ni Mariya diye te geyinawa rin. 52 [xr]Ne migdakel pad ka kaalam ni Hisus wey migpabulus migtulin, wey ingkeupii sikandin te Manama wey te me etew.

Ka pegwali ni Huwan ne Talagbewutismu

(Mat 3:1‑12; Mar 1:1‑8; Huw 1:19‑28)

3Te igkasapulu wey lalimma (15) ne leg-un te pegmandu ni Hari Tibiriyu, si Punsiyu Pilatu ka gubirnadur diye te Hudiya. Ne si Hirudis ka migmandu diye te Galiliya, wey ka kakey rin ne si Pilipi ka pangulu diye te Ituriya wey diye te Trakuniti. Ne si Lisanyas ka pangulu diye te Abilina, wey ensi Anas wey Kaypas ka me pangulu diye te timplu. Te seini ne timpu inlalahan te Manama ka anak ni Sakariyas ne si Huwan te diye sikandin te disirtu. Ne miggendiye si Huwan te langun ne inged ne marani te Weyig ne Hurdan ka migwali ne migkahi, “Inniyuhi niyu ka me sale niyu wey pabewutismu kew eyew egpasayluwen te Manama ka me sale niyu.” [xr]Sumale te nasulat ni prupita Isayas ne eggenendue,

Due egpanguleyi diye te disirtu ne egkahi:

Andama niyu ka dalan te Magbebaye.

Tul-ira niyu ka egbayaan din!

Buneli niyu ka langun ne migleb-eng-leb-eng,

Pataha niyu ka langun ne labuntud wey ka me bubungan,

Tul-ira niyu ka natiku-tiku ne dalan,

Ay-ayari niyu ka migpagpahendak ne dalan.

Eyew egkakita te langun ne etew ka kaluwasan ne egpuun diye te Manama!’ ”

[xr]Ne due masulug ne etew ne nangendiye te ki Huwan eyew egpabewutismu kandin. Ingkahiyan ni Huwan sikandan, “Sikaniyu se me etew, iling kew te uled! Hentew ka miglalag kaniyu ne egpakaalihu kew te langet te Manama ne mahaan e egginguma? [xr]Ipakita niyu pinaahi te himu niyu ne mig-inniyuhan niyud e ka me sale niyu. Ne kene kew palalahey ne kabuhalan kew ni Abraham. Su egnangenan ku sikaniyu te egkaayun ne egpabaluyen te Manama ne me etew ka seini se me batu eyew eggimuwen ne kabuhalan ni Abraham. [xr]Andam e ka perekul te pegpeled te kayu ne kene egbebehas te meupiya; egtempuhen, eggulayen ne igtemeg.”

10 Mig-inse ka me etew ki Huwan, “Nekey naa ka eggimuwen ney?”

11 Ne migtabak sikandin, “Ka etew ne due daruwa se kumbale keilangan ne igbehey rin ka sabeka diye te etew ne ware kumbale, wey ka etew ne due pegkeen keilangan ne egbehayan din seeye se etew ne ware egkakeen.”

12 [xr]Due me etew ne talagsukut te buhis ne nangendiye eyew te pegpabewutismu wey in-insaan dan si Huwan, “Talagpanulu. Nekey-a ka eggimuwen ney?”

13 Migtabak si Huwan kandan, “Kene niyu pasubleyi ka insuhu kaniyu te balaud ne igpasukut.”

14 Ne mig-inse degma ka me sundalu kandin, “Sikanami degma. Nekey-a ka eggimuwen ney?”

Ne migtabak si Huwan kandan, “Kene kew paneleppi te minsan hentew pinaahi te pehes, wey kene kew pangawang egpamayung. Keilangan ne egkabennalan kew e te igsuwildu kaniyu.”

15 Puun dutu, migsalig e ka me etew ki Huwan wey migsuman-suman ne kema ke sikandin buwad ka Kristu. 16 Ne migkahiyan ni Huwan sikandan langun, “Egbewutismu a kaniyu pinaahi te weyig, piru due egginguma ne subla pad ne maresen keddiey. Minsan sikeddi, kena a ne likes ne eggekad te hiket te sandal din. Sikandin ka egbewutismu kaniyu te Panisingan te Manama wey te hapuy. 17 Ne egpekeiling sikandin te sabeka ne etew ne miggen-gen te nihu ne ig-etap te inggaani rin eyew ka ukaba igsuwey te behas. Ne eglimuren seeye se meupiya ne behas diye te lelapeng piru ka ukaba egsilaban te hapuy ne kene egkeebukan.”

18 Ne nalein-lein ne me panunggilingan ka inggamit ni Huwan te migpanulu wey te migwali te Meupiya ne Panugtulen diye te me etew. 19 [xr]Piru indew-ey ni Huwan si Gubirnadur Hirudis su in-ahew rin ma si Hirudiyas, ka asawa te suled din wey masulug pad ka neyimu rin ne mareet. 20 Nekeyimu pad man-e si Hirudis te amana ne mareet ne iyan ka pegpaprisu rin ki Huwan.

Ka pegbewutismu ki Hisus

(Mat 3:13‑17; Mar 1:9‑11)

21 Te nabewutismuwan e ka langun ne etew, imbewutismuwan e degma si Hisus. Te mig-ampu pad sikandin, nalukatan ka langit, 22 [xr]wey miglene diye te kandin ka Panisingan te Manama ne egpekeiling te seleppati. Ne due laheng diye te langit ne migkahi, “Sikeykew ka pinalangge ku ne Anak. Amana a nahale keykew.”

Ka kaligkatan ni Hisus

(Mat 1:1‑17)

23 Ne si Hisus migbunsud te himu rin te me tatelu e ne pulu (30) ka idad din. Ka suman-suman te me etew, ne anak sikandin ni Husi ne anak ni Hili. 24 Si Hili anak ni Matat ne anak ni Libi. Si Libi anak ni Milki ne anak ni Hana. Si Hana anak ni Husi 25 ne anak ni Matatiyas. Si Matatiyas anak ni Amus ne anak ni Nahum. Si Nahum anak ni Isli ne anak ni Nagai. 26 Si Nagai anak ni Maat ne anak ni Matatiyas. Si Matatiyas anak ni Simii ne anak ni Husik. Si Husik anak ni Huda 27 ne anak ni Huwanan. Si Huwanan anak ni Risa ne anak ni Surubabil. Si Surubabil anak ni Salatiil ne anak ni Niri. 28 Si Niri anak ni Milki ne anak ni Adi. Si Adi anak ni Kusam ne anak ni Ilmadam. Si Ilmadam anak ni Ir. 29 Si Ir anak ni Huswi ne anak ni Iliisir. Si Iliisir anak ni Hurim ne anak ni Matat. Si Matat anak ni Libi. 30 Si Libi anak ni Simyun ne anak ni Huda. Si Huda anak ni Husi ne anak ni Hunam. Si Hunam anak ni Ilyakim 31 ne anak ni Miliya. Si Miliya anak ni Mina ne anak ni Matata. Si Matata anak ni Natan ne anak ni Dabid. 32 Si Dabid anak ni Hisi ne anak ni Ubid. Si Ubid anak ni Buas ne anak ni Salmun. Si Salmun anak ni Nasun 33 ne anak ni Aminadab. Si Aminadab anak ni Admin ne anak ni Arni. Si Arni anak ni Isrum ne anak ni Piris. Si Piris anak ni Huda 34 ne anak ni Hakub. Si Hakub anak ni Isaak ne anak ni Abraham. Si Abraham anak ni Tira ne anak ni Nahur. 35 Si Nahur anak ni Sirug ne anak ni Riyu. Si Riyu anak ni Pilig ne anak ni Ibir. Si Ibir anak ni Sala. 36 Si Sala anak ni Kainan ne anak ni Arpaksad. Si Arpaksad anak ni Sim ne anak ni Nuwi. Si Nuwi anak ni Lamik 37 ne anak ni Mitusila. Si Mitusila anak ni Inuk ne anak ni Harid. Si Harid anak ni Mahalaliil ne anak ni Kainan. 38 Si Kainan anak ni Inus ne anak ni Sit, wey si Sit anak ni Adan ne anak te Manama.

Ka pegtintal ni Meibulan ki Hisus

(Mat 4:1‑11; Mar 1:12‑13)

4Napenu si Hisus te Panisingan te Manama wey mig-awe sikandin diye te Hurdan, wey in-uyan sikandin te Panisingan te Manama diye te mammara ne inged ne kene egkeugpaan. Ne dutu sikandin tintala te ahalen te me busew te hep-at ne pulu (40) ne aldew. Te seeye ne timpu ware migkeen si Hisus. Nataman, miggutasan e sikandin.

Ne migkahiyan sikandin te ahalen te me busew, “Ke malehet kema ne anak ka te Manama, pabaluya nu ne paan seini se batu.”

[xr]Ne migtabak si Hisus, “Nasulat te Kasulatan ne miggenendue, ‘Kene egkeuyag ka etew te egkeelin de ne keenen.’

Nataman, in-uyan e si Hisus te ahalen te me busew diye te ampew wey impapitew kandin ka langun ne me inged kayi te ampew te tane te sabeka re ne pegpele-pele. Ne migkahiyan sikandin te ahalen te me busew, “Igbehey ku diye te keykew ka langun ne katenged wey ka langun ne karatuan. Su imbehey keddi seini langun wey sikeddiey ka mateu ke hentew ka igkeupii ku ne egbehayan. Egkakeykew seini se langun ke egsimba ka keddiey.”

[xr]Ne migtabak si Hisus, “Nasulat te Kasulatan ne miggenendue, ‘Simbaa nu ka Magbebaye ne Manama nu wey sikandin de pamakaya nu!’

Ne in-uyan din e man-e si Hisus diye te Hirusalim wey diye itahu te kinaribabawan te timplu, wey migkahiyan, “Ke anak ke ma te Manama, tinugpu ka seeye te diralem. 10 [xr]Su nasulat te Kasulatan, ‘Egsuhu ka Manama te me panalihan din te pegbantey keykew. 11 Egtapayeen ka nikandan, eyew kene egpakabaras te batu ka paa nu.’ ”

12 [xr]Ne migtabak si Hisus, “Ka Kasulatan migkahi, ‘Kene nu tintala ka Magbebaye ne Manama nu.’

13 Nataman, te neimpusan e sikandin tintala te ahalen te me busew te langun-langun de iya ne paahi, in-engkeran pad sikandin.

Ka pegbunsud ni Hisus te himu rin

(Mat 4:12‑17; Mar 1:14‑15)

14 Ne mig-uli e si Hisus diye te Galiliya ne due te kandin ka geem te Panisingan te Manama. Nekeempet te seeye ne inged ka pangguhuren meyitenged kandin. 15 Migpanulu sikandin diye te me simbaan te me Hudiyu wey indayan sikandin te langun ne etew.

Ka peggubabe ki Hisus te matig-Nasarit

(Mat 13:53‑58; Mar 6:1‑6)

16 Ne miggendiye si Hisus te Nasarit ne migtulinan din. Te Aldew te Peggimeley, miggendiye sikandin te simbaan te me Hudiyu sumale te batasan din. Ne migsasindeg sikandin eyew te pegbasa te Kasulatan, 17 ne imbehayan sikandin te inlulun ne baseen ne sinulat ni prupita Isayas. Imbelat din seeye wey te pegkakita rin te impamitew rin imbasa rin e,

18 [xr]Kayi te keddiey ka Panisingan te Manama,

su in-alam a nikandin eyew te pegwali te Meupiya ne Panugtulen diye te egkengaayu-ayu.

Insuhu a nikandin eyew te pegpangguhud te neneuripen meyitenged te kaligwangan dan,

wey pegbawi te me butud;

wey pegpangabang te seeye se me indeeg-deeg,

19 wey pegpataha ne miggingume e ka timpu te Magbebaye ne Manama ne egluwasen din e ka me etew.

20 Ne inlulun e ni Hisus ka baseen wey inlibed din diye te impiyalan wey migpinnuu e sikandin ka egpanulu. Migmemetmet kandin ka langun ne etew diye te seled te simbaan. 21 Ne migkahiyan din sikandan, “Natuman e kuntee ne aldew ka narineg niyu puun te Kasulatan.22 Nakareyrey sikandan langun ki Hisus wey neinu-inu te me meupiya ne guhuren ne inlalag din. Migkahi sikandan, “Kene naa ne anak ni Husi seini?”

23 Ne migkahiyan sikandan ni Hisus, “Migpalintutuu ad iya ne iglalag niyu perem keddiey ka panunggilingan ne eggenendue, ‘Talagbawi, un-uneyi nu bawii ka lawa nu.’ Ne iyan igpasabut due, ‘Himuwa nu degma kayi te inged nu ka narineg ney ne inggimu nu diye te Kapirnaum.’24 [xr]Ne migkahi si Hisus, “Egkahiyan ku sikaniyu te malehet: kene eg-ileen ka sabeka ne prupita diye te inged ne intulinan din. 25 [xr]Sumsumana niyu dengan te timpu pad ni Ilyas ne miggulabung te tatelu ne leg-un wey liware, wey nabitil te masumpit ka me etew. Ne malehet ne masulug ka me balu kayi te Israil, 26 [xr]piru ware ipeendiye si Ilyas te minsan hentew kandan su diye mule te balu ne matig-Saripta ne sakup te Sidun. 27 [xr]Ne due masulug degma ne me ibungen kayi te Israil te timpu ni prupita Ilisyu, piru ware sabeka kandan ne nabawian su si Naaman de iya ne matig-Siriya.

28 Te pegkarineg dutu te langun ne diye te seled te simbaan te me Hudiyu, nalangetan amana sikandan. 29 Ne dutu, nanasindeg e sikandan wey inggehanuy ran e si Hisus diye te lihawangan te lungsud peendiye te tikeba te bubungan ne impasasindehan dan te lungsud dan. Eg-uuluhen dan e perem si Hisus diye te tikeba, 30 piru miggipanew sikandin diye te taliware te me etew ne migpariyu e.

Ka etew ne inserepan te busew

(Mar 1:21‑28)

31 Ne migtupang e si Hisus peendiye te Kapirnaum, sabeka ne siyudad diye te Galiliya. Migpanulu sikandin te me etew te Aldew te Peggimeley. 32 [xr]Neinu-inu ka me etew te kandin ne pegpanulu su due geem te kandin ne lalag. 33 Ne diye te seled te simbaan te me Hudiyu, due etew ne migserepan te busew ne migbalbalukan ne migkahi, 34 Hisus ne matig-Nasarit! Nekey-a ka eggimuwen nu kayi te kanami? Iyan nu innendini ka egdereet kanami? Nekeila a keykew: sikeykew ka Matulus ne Impeuyan te Manama!”

35 Piru insaparan ni Hisus ka busew, “Peeneng-eneng ka! Awe ka due te kandin!Ne impabahed e te busew ka etew diye te tangkaan te me etew, wey mig-awe e ka busew ne ware namenu ka etew.

36 Neinu-inu ka langun ne etew wey migpanangnangeney ne migkahi, “Nekey buwa seini ne pegpanulu? Mania te due katenged wey geem te seini ne etew ne egpaawe te busew?” 37 Ne nekeempet ka guhuren meyitenged ki Hisus diye te langun ne me inged ne marani dutu.

Ka masulug ne etew ne imbawian ni Hisus

(Mat 8:14‑17; Mar 1:29‑34)

38 Ne mig-awe e si Hisus diye te simbaan te me Hudiyu wey miggendiyad e te baley ni Simun. Te seeye ne timpu, miglusungan te mangune-kune ka anuhang ni Simun ne malitan, wey innangenan dan e si Hisus ne egbawian sikandin. 39 Seeye naa, migdugpu sikandin diye te miggibatan te malitan, wey impaawe din ka lusung. Ne due-rue ne neulian e ka malitan ne mig-enew sikandin wey intanggu rin e sikandan.

40 Te miglineb e ka aldew, in-uyan te me etew diye te ki Hisus ka me alukuy ran ne egmanderalu te nalein-lein ne dalu. Ne dutu, in-atul e ni Hisus sikandan tel-ebi te belad din wey neulian sikandan langun. 41 Ne impalihawang din degma puun te masulug ne me etew ka me busew wey migmanguleyi ne migkahi, “Sikeykew ka Anak te Manama!”

Piru insaparan ni Hisus ka me busew wey ware din palalaha tenged su nakanengneng sikandan ne sikandin ka Kristu.

Ka pegwali ni Hisus diye te Hudiya

(Mar 1:35‑39)

42 Te malayag e, mig-awe si Hisus diye te lungsud wey miggendiyad e te inged ne ware etew. Ne impamitew sikandin te me etew. Te nakita ran e sikandin, inggawiran dan perem sikandin ne kene pad eg-awe diye te kandan. 43 Piru ingkahiyan din sikandan, “Keilangan ne igwali ku degma ka Meupiya ne Panugtulen meyitenged te Peghari te Manama diye te duma ne me siyudad, su seini ka tuyu te Manama te pegpeendini rin keddi.44 Ne in-empet din te migwali ka me simbaan te me Hudiyu diye te Hudiya.

Ka peg-umew ni Hisus te an-anayan ne me hibateen din

(Mat 4:18‑22; Mar 1:16‑20)

5[xr]Due timpu ne migsasindeg si Hisus diye te ilis te lanew te Ginisarit ka egpanulu, wey egmekegsegseg e ka me etew diye te kandin ka egpammineg te lalag te Manama. Ne due daruwa ne balangey ne nakita ni Hisus diye te ilis te lanew ne mig-engkeran te me mangngengalap su egpanlu-lu sikandan te me biyale dan. Ne dutu, mig-untud e si Hisus te sabeka ne balangey ne iyan kamuney si Simun. Inhangyu din si Simun ne bayew igtuu ka balangey peendiye te weyig, ne migpinnuu e sikandin wey migpanulu te me etew.

Te nekeimpus e sikandin ka migpanulu, migkahiyan din e si Simun, “Hendiye ka te maralem wey isawile niyu ka me biyale niyu eyew egpekeutel kew.

[xr]Ne migtabak si Simun, “Talagpanulu, napawaan key ka migngengalap wey warad iya neutel ney. Piru puun su migkahi ke ma, igsawile ku ka me biyale ney.” [xr]Ne intuman dan ka ingkahi ni Hisus wey amana ne dakel ka ngalap ne migsahad te biyale dan, wey hapit e egkengahisi ka me biyale dan. Ne ingkamey ran ka me duma ran diye te dangeb ne balangey ne egpeparaniyen kandan wey egpabulihen. Migparani kandan ka me duma ran wey innipenu dan te ngalap ka daruwa ne balangey, sikan naa ka egkahan-ganaran e sikandan egkatanled. Te pegkakita ni Simun Pidru dutu, migpanimbuel sikandin diye te tangkaan ni Hisus ne migkahi, “Magbebaye, pariyu ka keddiey su makasesala a ne etew.”

Nakahi rin sika su neinu-inu sikandin wey ka me duma rin te amana ne dakel ka neutel ran. 10 Neinu-inu degma ka me duma ni Simun ne ensi Santiyagu wey si Huwan ne me anak ni Sibidiyu. Ne migkahiyan ni Hisus si Simun, “Kene ka kaaldek. Puun kuntee, etew e ka eggingutelen nu.”

11 Te nakapeilis dan e ka me balangey ran, mig-engkeran dan ka langun, wey mig-ikul ran e ki Hisus.

Ka pegbawi ni Hisus te ibungen

(Mat 8:1‑4; Mar 1:40‑45)

12 Te diye pad si Hisus te sabeka ne siyudad, due sabeka ne etew ne ibungen. Te pegkakita rin ki Hisus, mig-usengul sikandin diye te tangkaan ni Hisus ne migpeyid-u-hid-u ne migkahi, “Magbebaye, ke egkeupian ka, egkabawian[fn] a nikeykew!”

13 Ne insamsam ni Hisus ka etew te migkahi, “Uya, igkeupii ku. Egkeulian kad!” Sahuhune neulian ka ibungen. 14 [xr]Ne migkahiyan ni Hisus ka etew, “Kene nu ipangguhud seini te minsan hentew. Ne hendiye kad te talagpanubad wey papitew ka kandin ne warad e ka dalu nu wey panubad ka sumale te insuhu ni Muwisis eyew te pegpamalehet te me etew ne neulian kad e.

15 Piru nasi de iya nekeempet ka guhuren meyitenged ki Hisus. Purisu masulug ka me etew ne nangendiye eyew te pegpammineg ki Hisus wey eyew egpabawi te me dalu ran. 16 Piru igkeupii rin iya ne layun egsabsabeka ne eggendiye te inged ne ware mig-ugpe, wey eg-ampu.

Ka pegbawi ni Hisus te kene egkaweil se lawa

(Mat 9:1‑8; Mar 2:1‑12)

17 Sabeka ne aldew te migpanulu si Hisus, due me Parisiyu wey me talagpanulu te Balaud te Manama ne naminnuu dutu ne diye namuun te lein-lein ne me inged ne sakup te Galiliya, Hudiya wey Hirusalim. Ne imbehayan si Hisus te geem te Manama te pegpamawi te egmanderalu. 18 Due nanginguma ne me etew ne migyayung te etew ne kene egkaweil se lawa. Egseled perem sikandan te baley eyew igpakasabuk dan ka etew diye te tangkaan ni Hisus. 19 Piru ware sikandan nakaseled diye te baley tenged su masulug ka me etew. Ne in-uyan dan e seeye se etew diye te atep wey inlelekat dan ka atep ne tisa wey intuntun dan e ka etew ne impeyibat diye te hibatanan din.[fn] Ne diye dan ipalenged te taliware te me etew te tangkaan ni Hisus. 20 Te pegkakita ni Hisus ne dakel ka pegpalintutuu ran, migkahiyan din e ka kene egkaweil se lawa, “Suled, impasaylu e ka me sale nu.

21 Ne ka me talagpanulu te Balaud te Manama wey ka me Parisiyu nekeinse diye te geyinawa ran, “Hentew-a ne etew seini se egbaley-baley te Manama? Ware etew ne egpakapasaylu te me sale, su ka Manama re!”

22 Piru natahaan ni Hisus ka suman-suman dan ne migkahiyan din sikandan, “Mania te egsuman-suman kew te iling due? 23 Hendei bes ka malemu: ka egkahi, ‘Impasaylu e ka me sale nu,’ wey ke egkahi, ‘Enew ka wey hipanew kad’? 24 Piru igpapitew ku kaniyu ne due katenged te Anak te Etew kayi te ampew te tane te pegpasaylu te me sale.” Ne migkahiyan din ka etew ne kene egkaweil se lawa, “Enew ka, wey uyana nu ka hibatanan nu wey uli kad e diye te kaniyu!

25 Ne sahuhune ne migsasindeg ka etew diye te tangkaan te me etew ne migsabilbil te hibatanan din. Ne mig-uli e sikandin ne migdayan te Manama. 26 Nawangalan ka langun ne etew wey naaldek degma sikandan, wey indayan dan ka Manama ne migkahi, “Kein-inuwan amana ka nakita ta kuntee!”

Ka peg-umew ni Hisus ki Libi

(Mat 9:9‑13; Mar 2:13‑17)

27 Pegkapenga dutu, miggipanew e si Hisus wey due nakita rin ne talagsukut te buhis ne egngaranan ki Libi ne migpinpinnuu diye te upisina rin. Ne migkahiyan ni Hisus sikandin, “Ikul ka keddiey.28 Ne migsasindeg si Libi wey mig-engkeran din e ka langun te mig-ikul ki Hisus.

29 Nataman, migsahakeen si Libi te dakel diye te baley rin para ki Hisus. Due degma masulug ne me etew ne miglagpu kandan te migkeen wey me talagsukut te buhis iya ka duma kandan. 30 [xr]Due me Parisiyu wey me talagpanulu te Balaud te Manama ne migbahulbul diye te me hibateen ni Hisus. Ne mig-inse sikandan, “Mania te migpakiglagpu kew migkeen wey mig-inum due te me talagsukut te buhis wey te duma ne me makasesale?”

31 Ne migtabak si Hisus diye te kandan, “Ka me etew ne ware dalu, kene egkeilangan te talagbawi, ke kene, seeye de se egmanderalu. 32 Wara a miggendini eyew te peg-umew te me matareng, ke kene, te me makasesale eyew eg-inniyuhan dan ka me sale dan.

Ka inse meyitenged te pegpuasa

(Mat 9:14‑17; Mar 2:18‑22)

33 Due me etew ne migkahi diye te ki Hisus, “Ka me hibateen ni Huwan malasi ne egpuasa wey eg-ampu, wey iling ded degma ka me hibateen te me Parisiyu. Piru ka me hibateen nu, migpabulus mule migkeen wey mig-inum.”

34 Ne migtabak si Hisus, “Egpapuaseen niyu naa ka mahaliyug te egpangasawa ke duma ran pad sikandin? Kene iya! 35 Piru egginguma ka timpu ne eg-angayen e diye te kandan ka egpangasawa, ne egpuase e sikandan te seeye ne aldew.

36 Ne migpangguhuran pad man-e sikandan ni Hisus te me panunggilingan, “Ware etew ne eggisi te iyam ne kumbale eyew igtupak din te tapey ne kumbale. Su ke eggimuwen din sika, egkareetan e ka iyam ne kumbale, wey kene man-e eggayul ka iyam ne igtupak diye te tapey ne kumbale ne egtupakan. 37 Ne ware degma etew ne egtahu te iyam ne binu diye te tapey ne tahuanan ne laplap te mananap, su ke eggimuwen din sika, egbetu ka tahuanan wey egkeitis e ka binu ne egkareetan e degma ka tahuanan. 38 Ka iyam ne binu keilangan ne diye igtahu te iyam ne tahuanan ne laplap. 39 Ware etew ne egkeibeg pad eg-inum te iyam ne binu ke nalayam e sikandin te tapey ne binu, su suman-suman din ne meupiya pad iya ka tapey ne binu.

Ka inse meyitenged te Aldew te Peggimeley

(Mat 12:1‑8; Mar 2:23‑28)

6[xr]Te sabeka ne Aldew te Peggimeley, nangipanew ensi Hisus ne diye migbaye te impamulaan te trigu. Ne nangetu te me trigu ka me hibateen din ne ingkusu ran wey ingkeen dan e. Piru due me Parisiyu ne migkahi, “Hey, mania te miggimu kew te supak te Balaud te Aldew te Peggimeley?”

Ne migkahiyan ni Hisus sikandan, “Ware kew bes nakasabut te imbasa niyu meyitenged te inggimu ni Dabid te miggutasan sikandan te me duma rin? [xr][xr]Migseled sikandin diye te baley te Manama wey mig-angey te paan ne inhalad e diye te Manama. Ne sumale te kanta ne Balaud, ka me talagpanubad de ka intuhutan ne egpakakeen dutu, piru migkeen si Dabid wey impamehayan din pad ka me duma rin.Ne migkahiyan pad man-e ni Hisus sikandan, “Ka Anak te Etew iyan ahalen te Aldew te Peggimeley.

Ka etew ne nakengkeng se belad

(Mat 12:9‑14; Mar 3:1‑6)

Te lein e man-e ne Aldew te Peggimeley, migseled si Hisus diye te simbaan te me Hudiyu ka egpanulu. Ne due etew diye ne nakengkeng se kawanan ne belad. Due degma me talagpanulu te Balaud te Manama wey me Parisiyu ne eg-iipat ki Hisus ke egbawian din te Aldew te Peggimeley seeye se etew su eyew igkasumbung dan sikandin. Piru nanengnengan ni Hisus ka suman-suman dan, wey migkahiyan din e ka etew ne nakengkeng se belad, “Sasindeg ka wey hendini ka te tangkaan.Ne migsasindeg ka etew wey miggendiye te tangkaan te langun. Ne migkahiyan ni Hisus sikandan, “Due inse ku kaniyu: Nekey bes ka intuhut te kanta ne Balaud ne eleg ne eggimuwen ta te Aldew te Peggimeley? Ka pegbulig naa wey ke pegdereet? Ka pegluwas naa wey ke peggimatey?10 Ne migpanil-ap-sil-ap din ka langun wey ingkahiyan din ka etew, “Ketenga nu ka belad nu.Ne ingketeng te etew ka belad din wey neulian e.

11 Piru nalangetan amana sikandan ne migpalalahey ke nekey se eggimuwen dan diye te ki Hisus.

Ka peg-alam ni Hisus te 12 ne apustulis

(Mat 10:1‑4; Mar 3:13‑19)

12 Te seeye ne timpu, migtakereg si Hisus diye te bubungan eyew te peg-ampu, wey napawaan sikandin ka mig-ampu te Manama. 13 Te maselem e, in-umew rin ka me hibateen din wey mig-alam sikandin te sapulu wey daruwa (12) kandan ne ingngaranan din te apustulis. 14 Seini ka impangalam din: si Simun ne mig-imuan din ki Pidru wey si Andris ne suled din, si Santiyagu wey si Huwan, si Pilipi wey si Bartulumi, 15 si Matiyu wey si Tumas, si Santiyagu ne anak ni Alpiyu wey si Simun ne ribildi, 16 si Hudas ne anak ni Santiyagu, wey si Hudas Iskaryuti ne talag-eakal.

Ka pegpanulu wey pegpamawi ni Hisus

(Mat 4:23‑25)

17 Ne nanupang e ensi Hisus te me hibateen din diye te napu. Dutu due masulug ne me hibateen din wey susuluhi ne etew ne diye egpuun te intiru ne Hudiya wey Hirusalim, wey te me inged ne sakup te siyudad te Tiru wey te Sidun ne maddani te dahat. 18 Miggendiye sikandan te ki Hisus eyew egpammineg kandin wey eyew egpabawi te me dalu ran. Impamawian din degma ka nanerepan te me busew. 19 Amana iya egkeupian ka langun ne etew ne egpakasamsam kandin, su due geem ne egpuun diye te kandin ne egpakabawi kandan langun.

Ka due keupianan wey ka egkeyid-uwan

(Mat 5:1‑12)

20 Ne migtengteng si Hisus te me hibateen din ne migkahi:

Keupianan niyu te egkengaayu-ayu,

su egkasakup kew te Peghari te Manama.

21 Keupianan niyu te eggutasan kuntee,

su eggibulungen kew keureme.

Keupianan niyu te egsinehew kuntee,

su egngingisi kew keureme.

22 [xr]Keupianan niyu te egdumutan, egsamsamilian, egpeyilawan, wey egdereetan te me etew se ngaran tenged te Anak te Etew. 23 [xr]Ne iling ded due ka inggimu te me kabuybuyahan dan diye te me prupita. Purisu gale-gale kew wey letu kew te kahale ke eggimuwen dan sika due te kaniyu, su dakel ka dasag ne intahahe kaniyu diye te langit.

24 Piru mekeyid-u-hid-u kew kangkuwa se me meyaman,

su naheraman niyud ka meupiya ne peg-ugpe!

25 Ne mekeyid-u-hid-u kew kangkuwa se nenabulung,

su eggutasan kew red keureme.

Ne mekeyid-u-hid-u kew kangkuwa se egngingisi,

su eglungku wey egsinehew kew red keureme.

26 Mekeyid-u-hid-u kew kangkuwa ke egdeyrayen kew te langun ne etew, su sika ka inggimu te me kabuybuyahan dan diye te kene ne malehet ne me prupita.

Ka peggeyinawa te kuntere

(Mat 5:38‑48; 7:12 7:12a)

27 Piru kuntee, egnangenan ku sikaniyu se migpammineg keddiey te geyinawei niyu ka me kuntere niyu wey himuwa niyu ka meupiya diye te seeye se egdumut kaniyu. 28 Panalangini niyu ka me etew ne egdilus kaniyu wey panubtubari niyu ka me etew ne egdeeg-deeg kaniyu. 29 Ke due egtagpi te beneng niyu, ipatagpi niyu degma ka limang; ke due eg-ahew te diyakit niyu, ibehey niyu sika minsan ka kumbale niyu. 30 Behayi niyu ka langun ne egbuyu, ne ke due eg-angey te kasangkapan niyu kene niyud gawia. 31 [xr]Ke nekey ka igkeupii niyu ne eggimuwen te me etew diye te kaniyu, sika degma himuwa niyu diye te kandan.

32 Kene kew pallateng ne due egkarawat niyu ne dasag ne egpuun te Manama ke iyan niyu re eggeyinawaan ka eggeyinawa degma kaniyu. Su minsan ka me makasesale, eggeyinawa ma te seeye se eggeyinawa kandan. 33 Ne emun ke iyan niyu re eg-ay-ayaran ka meupiya degma kaniyu, nekey naa ka egkarawat niyu ne dasag ne egpuun te Manama? Su minsan ka me makasesale, eg-ay-ayaran dan ma ka me duma ran. 34 Ne emun ke iyan niyu re egpasambayen seeye se natahaan niyu ne egpakabayad, nekey naa ka egkarawat niyu ne dasag ne egpuun te Manama? Minsan ka me makasesale egpasambey ma te iling dan ne makasesale su mig-iman-iman sikandan ne egpakabayad iya sikandan te egsambayan dan. 35 Geyinawei niyu iya ka me kuntere niyu wey himuwa niyu ka meupiya diye te kandan. Pasambaya niyu sikandan te ware peg-iman-iman ne egkaliwanan ded seeye. Ke iling due ka eggimuwen niyu, dakel ka dasag ne egkarawat niyu wey egkeyimu kew ne me anak te Amana ne Mabantug ne Manama. Su meupiya sikandin te seeye se kene egpasalamat wey te seeye se mareet. 36 Keilangan ne hiid-uwen kew, iling te Amey niyu ne hiid-uwen.

Ka pegpanulu meyitenged te peggukum te duma

(Mat 7:1‑5)

37 Kene kew hukum te duma ne kene kew degma eggukuman te Manama. Kene kew kahi diye te duma ne keilangan ne egdusaan sikandan, ne kene kew degma egdusaan te Manama. Pasayluwa niyu sikandan ne egpasayluwen kew degma te Manama. 38 Behey kew te duma ne egbehayan kew degma te Manama. Egkarawat niyu ka eleg ne seked, egdaseken, egkigkihuen, wey egpasublaan pad. Ka seked ne eggamiten niyu diye te duma, sikan ded degma ka seked ne eggamiten te Manama diye te kaniyu.

39 [xr]Ne migpangguhuran sikandan ni Hisus te seini ne panunggilingan, “Kene egpakakitkit ka sabeka ne butud te lein ne butud su egkengeulug iya sikandan diye te lungag. 40 [xr]Ware hibateen ne labew te kandin ne talagpanulu piru ke napanulu e sikandin wey nabasbas e amana, egpekeiling sikandin te kandin ne talagpanulu.

41 Mania te egtengteng ka te buleg te duma piru ware nu sahipaa ka buleg nu ne hendue karakel te terusu? 42 Egmenuwen nu te egkahi diye te duma nu, ‘Eg-aween ku ka buleg nu,’ ke ware nu degma nakita ka buleg nu ne hendue karakel te terusu. Egpapitew-pitew re! Hun-eyi nu pa te eg-awe ka buleg nu ne hendue karakel te terusu, eyew egpakameleg-meleg ka ne eg-awe te buleg te duma nu.

Ka kayu egkeila ka behas din

(Mat 7:16‑20; 12:33‑3 12:33‑35)

43 Ka meupiya ne kayu kene egbebehas te mareet, ne ka mareet ne kayu kene egbebehas te meupiya. 44 [xr]Ka tagse kayu egkeila pinaahi te behas din. Su ka buleynen, kene egbebehas te beyabas, ne ka sapinit, kene egbebehas te kapayas. 45 [xr]Ka meupiya ne etew, eglalag te meupiya ligkat te meupiya ne pusung din. Ne ka mareet ne etew, eglalag te mareet ligkat te mareet ne pusung din. Su ke nekey ka diye te pusung te etew, iyan sika ka iglalag din.

Ka daruwa ne etew ne migbebaley

(Mat 7:24‑27)

46 Mania te eg-umew kew keddi teMagbebaye, Magbebaye,’ ne kene kew eggimu sumale te insuhu ku kaniyu? 47 Igpakita ku kaniyu ka egkeilingan te minsan hentew ne egparani keddi wey egpammineg te keddi ne lalag wey egtuman kayi. 48 Egpekeiling sikandin te etew ne migbebaley ne migkekali te maralem wey batu se pabunsuran. Te migdakel e ka weyig, imbaggiyuwan ka baley rin piru ware seeye namenu tenged su maresen ka pegkeyimu. 49 Piru ka etew ne migpammineg te keddi ne lalag ne ware migtuman kayi, egpekeiling te etew ne migbebaley ne ware meupiya ne pabunsuran. Te migdakel e ka weyig, imbaggiyuwan ka baley rin wey due-rue ne napeled wey natamtamanan nahuhus.

Ka pegbawi ni Hisus te suluhuanen te kepitan

(Mat 8:5‑13)

7Te nakapenga si Hisus ne miglalag diye te me etew, miggendiyad sikandin te Kapirnaum. Dutu, due kepitan te me sundalu te Ruma ne migdaluwan te uripen din ne inggeyinawaan din, wey egkabigtawan e. Te pegkarineg te kepitan meyitenged ki Hisus, migsuhu sikandin te me igbuyag te me Hudiyu eyew eghangyu ki Hisus ne eggendiye te baley rin eyew egbawian ka uripen din. Ne miggendiye sikandan te ki Hisus wey migpeyid-u-hid-u amana kandin ne migkahi, “Bulihi nu ubag seini ne etew ne likes ne egpangabangan. Miggeyinawaan ki nikandin se me Hudiyu wey migpasasindeg pad man-e sikandin te simbaan ta.”

Sikan naa, migdume e si Hisus kandan. Te marani e sikandan te baley te kepitan, migsuhu ka kepitan te me alukuy rin te pegsinug-ung ki Hisus eyew te pegkahi kandin, “Magbebaye, kene kad e biyat-biyat su kena a ne likes ne egpepamaneyik keykew te baley ku. Sika ka egpuunan ne wara ad iya migbul-ug migdani keykew. Piru ilalag nu re ne egkeulian iya ka suluhuanen ku. Nakanengneng a kayi, uya su minsan degma sikeddi, due labew keddiey ne me upisyal wey due degma me sakup ku ne me sundalu. Ke egnangenan ku ka sabeka, ‘Hendiye ka,’ eggendiye iya sikandin. Ne emun ke egnangenan ku ka dangeb, ‘Hendini ka,’ eggendini iya sikandin. Ne emun ke egnangenan ku ka uripen ku, ‘Himuwa nu seini,’ eggimuwen din iya seeye.”

Te pegkarineg ni Hisus dutu, neinu-inu sikandin wey migbalikid sikandin wey migkahi diye te keet-etawan ne migsinundul kandin, “Ware e pad nakakita te iling kayi karakel ne pegpalintutuu te etew, minsan kayi te Israil!

10 Te nakalibed e diye te baley ka insuhu te kepitan, nakita ran ne neulian e ka uripen din.

Ka peg-uyag ni Hisus te anak te balu

11 Te ware naluhey, miggendiye si Hisus te siyudad te Nain; migduma kandin ka me hibateen din wey ka susuluhi ne me etew. 12 Te egpalinggumaan e sikandan te gumawan te siyudad, iyan degma peglihawang te me etew ne amana ne susuluhi ka eglebeng te minatey. Sabsabeka ne anak te balu ka migpatey. 13 Te pegkakita ni Hisus te balu, neyimenawan sikandin dutu wey migkahiyan din ka balu, “Kene ka sinehew.14 Ne migdugpu si Hisus ne migsamsam te lungun wey migsanggel ka me etew ne migyeyayung kayi. Ne migkahi si Hisus, “Tatu, enew ka!15 Ne mig-enew e ka minatey wey miglalag e. Ne imbehey e ni Hisus seeye diye te iney rin. 16 Ne dutu, mig-umaan te liyas ka langun ne etew, wey insaye dan ka Manama. Migkahi sikandan, “Miggendiniyan ki te maresen ne prupita! Migtantanuran ded te Manama ka keet-etawan din!”

17 Nekeempet te intiru ne Hudiya wey diye te me duma pad ne inged ka guhuren wey panugtulen meyitenged ki Hisus.

Ka me etew ne insuhu ni Huwan

(Mat 11:2‑19)

18 Ne impanugtulan si Huwan te me hibateen din meyitenged te langun ne neyitabu. Puun due, mig-umew si Huwan te daruwa te me hibateen din 19 wey impeendiye din sikandan te Magbebaye eyew egpeinseen ke sikandin naan en iya ka egtetaharan dan wey ke egtetahad naan pad sikandan te lein.

20 Te nekeume e sikandan diye te ki Hisus, migkahiyan dan e sikandin, “Impeendini key ni Huwan ne Talagbewutismu eyew te peg-inse keykew ke sikeykew naan en iya ka egtetaharan ney wey ke egtetahad key naan pad te lein?”

21 Te seeye ne timpu, due masulug ne me etew ne impamawian ni Hisus te nalein-lein ne me dalu ran wey te masumpit ne egmanggeramen dan. Impangalew rin man-e ka me busew puun te migmanerepan wey masulug degma ka me butud ne impamawian din. 22 [xra][xrb]Ne intabak din ka me sinuhuan ni Huwan, “Libed kew diye te ki Huwan wey guhuri niyu sikandin ke nekey ka nakita niyu wey narineg niyu. Guhuri niyu sikandin te ka me butud egmakakite e, ka me pungku egmekeyipanew e, ka me ibungen neneulian e, ka me bengel egmakarineg e, wey ka me minatey neneuyag e, wey ka egkengaayu-ayu, napangguhuran e te Meupiya ne Panugtulen. 23 Keupianan te seeye se ware migduwa-ruwa meyitenged keddiey.

24 Te nekeyipanew e seeye se me etew ne insuhu ni Huwan, miglalag si Hisus diye te masulug ne me etew meyitenged ki Huwan, “Te peggendiye niyu ki Huwan diye te disirtu, nekey-a ka in-iman-iman niyu ne egtengtengan? Etew naa ne egpekeiling te tibehew ne hendei re iya tapid egbanlaya te kalamag? 25 Ke kene, nekey-a ka miggendiyaan niyu ne egtengtengan? Etew naa ne migsaluub te mahal ne kumbale? Sikandan se migsaluub te meupiya ne kumbale wey meupiya se peg-ugpe, mig-ugpe diye te me mateles ne ugpaan. 26 Na, nekey naa iya ka in-iman-iman niyu ne egtengtengan te peggendiye niyu? Prupita naa? Uya, piru egnangenan ku sikaniyu te subla pad si Huwan te prupita, 27 [xr]su sikandin ka nasulat te Kasulatan ne miggenendue, ‘Igpewun-a ku keykew ka suluhuanen ku ne iyan eg-andam te dalan ne egbayaan nu.’28 Ne migkahi pad man-e si Hisus, “Egnangenan ku sikaniyu te ware de due neetew kayi te ampew te tane ne subla pad ki Huwan, piru minsan hentew ne kene ne impurtanti diye te Migharian te Manama, subla pad iya ki Huwan.

29 [xr]Pegkarineg dutu te me etew, mig-uyun sikandan langun minsan ka me talagsukut te buhis ne eleg ka Manama, su migpabewutismu ma sikandan ki Huwan. 30 Piru ware mig-uyun ka me Parisiyu wey ka me talagpanulu te Balaud te Manama te igkeupii te Manama kandan, wey ware sikandan migpabewutismu ki Huwan.

31 Ne migpabulus si Hisus ka migkahi, “Nekey buwa ka egpeilingan ku te me etew te kuntee ne timpu, wey ke nekey ka egkeilingan dan? 32 Egpekeiling sikandan te me bate ne naminnuu diye te palingkiyan ne egpangumew te duma ran ne egkahi, ‘Migpamulendahan ney e sikaniyu piru ware kew migsesayew, mig-ulahingan ney e sikaniyu te peglungku piru ware kew migsinehew!’ 33 Te peggendini ni Huwan ne Talagbewutismu, migpuasa sikandin wey ware mig-inum te binu, ne migkahi kew, ‘Migserepan sikandin te busew!’ 34 Ne migginguma degma ka Anak te Etew ne migkeen wey mig-inum te binu, ne migkahi kew degma, ‘Pitawa niyu seini ne etew, bel-is wey taleinum, wey alukuy te me talagsukut te buhis wey te me makasesale.’ 35 Piru ka kamalehetan meyitenged te kaalam te Manama, egkakita diye te mig-ikul kandin.”\f + \fr 7:35 \ft Te Grigu: Piru impamalehetan ne eleg ka kaalam pinaahi te langun ne anak din.\f*

Ka makasesale ne malitan ne impasaylu ni Hisus

36 Due sabeka ne Parisiyu ne migginggat ki Hisus ne eglagpu egkeen kandin. Sikan naa ka miggendiye si Hisus te baley rin eyew egkeen. 37 [xr]Te seeye ne siyudad, due sabeka ne malitan ne makasesale iya. Te pegkarineg din ne migkeen si Hisus diye te baley te Parisiyu, miggendiye sikandin ne mig-uyan te mahal ne peemut ne diye itahu te alabastru. 38 Ne migsasindeg sikandin diye te peka ni Hisus dapit te paa.[fn] Migsinehew sikandin wey nasubid te luwe din ka paa ni Hisus wey impunasan din seeye te bulbul rin wey inggarekan din. Ne in-itisan din e te peemut ka paa ni Hisus. 39 Te pegkakita dutu te Parisiyu ne migginggat ki Hisus, migkahi sikandin diye te geyinawa rin, “Ke malehet ne prupita seini ne etew, egkanengnengan din perem ke nekey ne malitan seini se migsamsam kandin, su makasesale seini ne malitan.”

40 Piru migkahiyan sikandin ni Hisus, “Simun, due iglalag ku keykew.

Ne migtabak si Simun, “Nekey-a ka iglalag nu keddi, Talagpanulu?”

41 Ne migkahi si Hisus, “Due daruwa ne etew ne nekeutang diye te talagpasambey te seleppi. Ka sabeka nekeutang te lalimma ne gatus (500) ne dinaryu,\f + \fr 7:41 \ft Ka sabeka ne dinaryu, eleg ne igbayad te senge-kaaldew ne pegbasuk te etew.\f* wey ka sabeka lalimma ne pulu (50). 42 Ne puun su neelin ne kene sikandan egpakabayad, sikan naa ka imbalahad e ka me utang dan te migpasambey kandan. Ne kuntee, hentew naa te daruwa ka dakel se geyinawa diye te talagpasambey te seleppi?

43 Ne migtabak si Simun, “Te keddi ne suman-suman, seeye se dakel se utang ne warad e pabayara.”

Ne migkahi si Hisus, “Eleg iya ka tabak nu.44 Ne miglilingey si Hisus diye te malitan wey migkahi ki Simun, “Nakita nu seini se malitan? Te pegseled ku kayi te baley nu, wara a nikeykew behayi te weyig eyew iglu-lu ku te paa ku. Piru inlu-luan din mule ka paa ku te luwe din wey impunasan din te bulbul din. 45 Wara a hareki nikeykew te peg-alumama nu keddiey, piru ganna re mule sikandin ka miggarek te paa ku bunsud pad te pegginguma ku kayi. 46 Ware nu baluhuwi te lana ka ulu ku, piru imbaluhuwan din mule te peemut ka paa ku. 47 Purisu egnangenan ku sikeykew, impasaylu e kuntee ka dakel ne sale din su amana ne dakel ka geyinawa rin keddi. Piru ka etew ne impasaylu e ka deisek ne sale din, deisek de ka geyinawa rin keddi.

48 Ne migkahiyan ni Hisus ka malitan, “Impasaylu e ka me sale nu.

49 Ne seeye se me etew ne miglagpu kandin te migkeen, migkahi diye te geyinawa ran, “Hentew buwa seini ne etew ne egpasaylu te me sale?”

50 Ne migkahiyan ni Hisus ka malitan, “Ka pegpalintutuu nu ka nakaluwas keykew. Uli ka ne meupiye e se geyinawa.

Ka me malitan ne migduma ki Hisus

8Te ware naluhey, miggendiye si Hisus te me siyudad wey diye te me bariyu ne migwali te Meupiya ne Panugtulen meyitenged te Peghari te Manama. Migduma kandin ka sapulu wey daruwa (12) ne me hibateen, [xr]wey ka me malitan degma ne impamawian din ka egmanderalu wey migserepan te me busew. Duma kandan si Mariya ne migserepan dengan te pitu ne busew, si Huwana ne asawa ni Kusa ne upisyal ni Hari Hirudis, si Susana, wey masulug pad ka duma ran ne me malitan. Sikandan ka me malitan ne migbulig ki Hisus wey te me hibateen din pinaahi te me kasangkapan dan.

Ka panunggilingan meyitenged te pegpamula

(Mat 13:1‑9; Mar 4:1‑9)

Due masulug ne me etew puun te nalein-lein ne me lungsud ne miggendiye te ki Hisus. Te nalibulung e sikandan, impangguhuran e sikandan ni Hisus te seini ne panunggilingan,

Due sabeka ne etew ne miggendiye te kamet eyew egpamula te beni din. Te pegpanawed din e te beni, due nakasawed diye te dalan. Nataman, nari-diekan e seeye te me etew wey impanuktuk e te me manuk-manuk. Ne ka duma ne beni diye nakasawed te batuwen. Te pegtubu e, nahangu e seeye su mammara ka tane ne napamulaan. Ka duma ne beni diye nakasawed te duhiyen. Ne nanubu ka me duhi duma te beni wey naselung e ka pinamula. Ka duma ne beni, diye nakasawed te meupiya ne tane. Intubu seeye wey migbebehas te mahatus (100) ne lupi.

Ne migkahi pad man-e si Hisus, “Purisu, ke egkeupian kew ne egpakasabut, sumsumana niyu ay-ayari ke nekey ka narineg niyu![fn]

Ka kaluwasan te me panunggilingan

(Mat 13:10‑17; Mar 4:10‑12)

Ne mig-inse ka me hibateen ni Hisus ke nekey ka igpasabut te seini ne panunggilingan. 10 [xr]Ne migtabak si Hisus, “Impatahe e diye te kaniyu ka inggeles meyitenged te Peghari te Manama; piru diye te duma, impabaye seini pinaahi te me panunggilingan, eyew ke egtengteng sikandan, kene egpakakita, wey ke egpammineg sikandan, kene egpakasabut.

Ka kaluwasan te panunggilingan meyitenged te pegpamula

(Mat 13:18‑23; Mar 4:13‑20)

11 Ne seini ka kaluwasan te panunggilingan: ka beni iyan sika ka lalag te Manama. 12 Ka beni ne nakasawed diye te dalan, iyan seeye se me etew ne nakarineg te lalag te Manama. Piru migginguma ka ahalen te me busew wey in-ahew rin e ka lalag te Manama diye te me pusung dan eyew kene sikandan egpalintutuu wey kene egkaluwas. 13 Ka beni ne nakasawed diye te batuwen, iyan seeye se me etew ne nakarineg te lalag te Manama wey migdawat kayi ne nahale. Piru ware seini nakareralid diye te pusung dan, su migpalintutuu sikandan te dagdahew re, wey nataman, mig-engked e sikandan te timpu ne miggingumaan te me pegtintal. 14 Ka beni ne nakasawed diye te duhiyen, iyan seeye se me etew ne nakarineg te lalag te Manama, piru ka pegkalaggew ran, ka me karatuan wey me kahalaan kayi te ampew te tane, iyan nekeumes kandan. Sikan naa, ware neyinuhi ka me behas dan. 15 Ka beni ne nakasawed diye te meupiya ne tane, iyan seeye se me etew ne nakarineg te lalag te Manama wey migdawat wey migtuman kayi. Intetahu dan seeye diye te malehet wey meupiya ne pusung dan, wey nataman, neyinuhan e ka me behas dan.

Ka panunggilingan meyitenged te sulu

(Mar 4:21‑25)

16 [xr]Ware egpareket te sulu ne egsuuban te gantangan wey ke diye naa te selib te lantawan. Ke kene, igpatawan-tawan iya igtahu eyew egpakakita te malayag ka me etew ne egseled te baley.

17 [xr]Ka langun ne inggeles, egkanengnengan; wey ka langun ne imbunbunan, egkalekisan.

18 [xr]Sikan naa, tantanuri niyu ke nekey ka egkarineg niyu su seeye se due katuenan, egtimulan pad piru seeye se deisek de se katuenan, eg-angayen pad iya minsan ka deisek ne in-isip din e ne kandin perem.

Ka iney wey ka me suled ni Hisus

(Mat 12:46‑50; Mar 3:31‑35)

19 Nataman, miggendiye te ki Hisus ka iney rin wey ka me suled din. Piru ware sikandan nakaparani diye te kandin tenged